พอถึงเช้า ทุกคนก็รู้
ไม่ใช่ความจริงทั้งหมด ไม่มีใครมีทั้งหมด แต่ข่าวลือเบากว่าข้อเท็จจริงและเดินทางเร็วกว่า พออิลเซอลงจากหอจดหมายเหตุพร้อมเป้บนหลัง ก็มีใบประกาศติดอยู่ทุกเสาในวงแหวนเก้าแล้ว
เป็นกระดาษพิมพ์มือราคาถูก หมึกดำบนพื้นเทา ข้อความเดียวกันสี่คำ ซ้ำ ๆ ที่ระดับสายตาของคน
เส้นตรงคือคำโกหก
ข้างล่างตัวเล็กกว่า ยานกำลังเลี้ยว สภารู้ ไปถามพวกเขาว่าทำไม
อิลเซอหยุดหน้าใบหนึ่ง มันไม่บอกว่าใครพิมพ์ ไม่บอกว่ารู้ได้ยังไง ไม่มีคำไหนเรื่องประตู เรื่องกระจก เรื่องสัญญาณจากนอกโลก และเธอรู้สึกขอบคุณเรื่องนั้นอย่างเห็นแก่ตัว
โทบีหน้าเทาเมื่อเธอเล่าให้ฟัง "ไม่ใช่ผม" เขาพูดทันที "ไม่ใช่กระดาษผม ผมไม่เคยพิมพ์สักคำ"
"แล้วใครคะ"
"ใครสักคนที่มีแท่นพิมพ์ มีเหตุผล และมีบัตรเดียวกับที่เราเจอ" เขาพลิกใบประกาศ ด้านหลังว่างเปล่า "คนที่อยากให้ทุกคนรู้ และไม่สนว่าใครจะเจ็บ"
การทะเลาะเริ่มที่ร้านขนมปัง
ตอนแรกมันเล็กเหมือนไฟทั้งหลาย หญิงที่แจกขนมปังเมื่อวานยืนอยู่หลังเคาน์เตอร์ ใบประกาศแปะข้างเครื่องเก็บเงิน ชายในเสื้อทำงานคนหนึ่งพูดเสียงดังว่าเรื่องนี้ไร้สาระ สภาบอกว่า ดวงไฟขัดข้อง สภาไม่โกหก
"พวกเขาโกหกเรื่องบัตร" คนทำขนมปังพูด
"บัตรอะไร"
"บัตรสามสิบปี! มันเขียนอยู่ในใบประกาศ!"
พอเที่ยง ทั้งชั้นระเบียงออกมายืนกัน พอบ่าย มันก็มีรูปร่าง อิลเซอดูมันก่อตัว สิ่งที่เธอไม่เคยเห็นบนลันเทิร์นมาทั้งชีวิต คือคนที่เลือกข้าง
ฝั่งหนึ่งคือคนที่อยาก ตามการเลี้ยว ส่วนใหญ่อายุน้อยกว่า ส่วนใหญ่โกรธ พวกเขาว่ายานกำลังทำอะไรบางอย่าง และไม่มีใครถามมันว่าทำไม พวกเขาว่ายานที่เลี้ยวคือยานที่กำลังไป ที่ไหนสักแห่ง และสองร้อยปีของเส้นตรงไปไม่ถึงไหนนอกจากความมืด "ถ้ามันรู้ว่าต้องไปไหน" เด็กสาวคนหนึ่งตะโกนจากระเบียง "ก็ปล่อยมันไป"
อีกฝั่งคือ เส้นเดิม อายุมากกว่า เงียบกว่า กลัวอีกแบบ พวกเขาเกิดมาในโลกที่มีทิศทาง และเชื่อในทิศทางเหมือนเชื่อในพื้น "ผู้ก่อตั้งเลือกเส้นทางนี้" ชายหนวดซีดคนหนึ่งพูด "การเลี้ยวคืออะไร ถ้าไม่ใช่ความผิดพลาดที่ไม่มีใครกล้าแก้"
อิลเซอสังเกตว่าทั้งสองฝั่งกลัวเหมือนกัน แค่มองจากคนละมุม
"พี่คนจุดไฟคิดว่ายังไง"
เธอเงยหน้า เด็กชายอายุราวสิบห้ากำลังจ้องเธอ ด้วยสายตาหิวและตรงไปตรงมาของคนที่อยากให้ผู้ใหญ่บอกว่าตัวเองควรเป็นฝั่งไหน
"พี่คิดว่า" เธอพูดอย่างระวัง "ตอนนี้ยังไม่มีใครรู้ที่นี่"
"นั่นไม่ใช่คำตอบ"
"ไม่ใช่" วันนี้เธอถูกบอกแบบนี้สองครั้งแล้ว "แต่มันจริง"
เธอเจอโทบีบนบันไดข้างศาลาเขต เขามองฝูงชนเหมือนมองรอยเปื้อนที่ลามบนแผนที่
"สามร้อย" เขาพูด "อาจสี่ร้อย ตอนนี้"
"คุณบอกว่าคนสี่พันคนจะทนไม่ได้"
"ผมบอกว่าพวกเขา ไม่อยาก นั่นไม่เหมือนกัน พวกเขาทนได้ แค่เลือกข้างเพื่อทน" เขาขยี้ตาใต้แว่น "นี่คือสิ่งที่ประธานอยากเลี่ยง และมันก็เกิดอยู่ดี เพราะมีคนอื่นตัดสินใจว่าสภาไว้ใจให้พูดไม่ได้"
"ประธานจะบอกว่าตัวเองถูก"
"ใช่" เขาฟังเหนื่อยมาก "ผมกลัวว่านั่นแหละคือส่วนที่แย่ที่สุด เธออาจถูก"
เสียงตะโกนดังขึ้น ดวงไฟดวงที่สาม ในวงแหวนสาม อีกฟากของโลก ดับวูบกลางบ่าย ฝูงชนหันไปทางนั้นพร้อมกันเหมือนสัตว์ตัวเดียว แม้จากตรงนี้ อิลเซอก็ได้ยินเสียงนั้นวิ่งผ่านพวกเขา ครึ่งหนึ่งเป็นเสียงหอบ อีกครึ่งเป็นเสียงครวญ
สาม เธอคิด
เธอนึกถึงดวงที่สอง ที่พยานไม่ได้ดับ บางที ยานอาจทำเอง ช้า ๆ ทีละแท่ง เหมือนมันกำลังเรียนรู้วิธี
"โทบี" เธอพูดเบา "เราต้องถามกระจกให้มากกว่านี้"
"ใช่"
"คำถามจริง ๆ และคราวนี้ไม่ปล่อยให้มันเลี่ยง"
เขาพยักหน้า ไม่มองเธอ และเธอเห็นอีกครั้ง การกระตุกเล็ก ๆ ที่มุมปากเขา อันที่มักมาเวลาเธอพูดว่า กระจก
คืนนี้ เธอตัดสินใจว่าจะถามเขาเรื่องนั้นด้วย